“لە شەوێکدا هەموو شتێکم لەدەست دا”: چیرۆکی پیاوێک کە لینکێکی هەڵەی کردەوە

 کلیکێکی بێ ئاگایی. جزدانێکی بەتاڵ. وانەیەک کە زۆر درەنگ فێری بوو.

عومەر ماوەیەکی درێژ بوو لە دنیای کریپتۆدا بوو، ئەوەندە کە خۆی بە وەبەرهێنەرێکی وریا دەزانی. گەنجێکی ٢٩ ساڵە و دیزاینەری ئازاد لە هەولێر، زیاتر لە ساڵێک پلاتفۆرمەکانی وەک باینانس و مێتاماسکی بەبێ کێشە بەکارهێنابوو. بەشێکی گونجاو لە داهاتەکەی لە ئیسەریۆم و USDT دا هەڵگرتبوو، بە بڕوای ئەوەی کە کریپتۆ لە سیستەمی ناسەقامگیری بانکی دەوروبەری ئەو ئەمن‌ترە.

پاشان پەیامەکە هات.

لە هاوکارێکەوە بوو، کەسێک کە پێشتر ئاڵوگۆڕی زانیاری کریپتۆیان پێکەوە کردبوو: “سڵاو، باینانس ئەیردرۆپێکی سورپرایزی لە ناوەڕاستی ڕۆژهەڵاتدا دەکات! تەنها جزدانەکەت پەیوەست بکە و وەریبگرە.” لینکەکە ڕواڵەتێکی فەرمی هەبوو – binánce-airdrop.io – بەڵام لە پەلەپەل و خووگرتنەوە، عومەر ئاگای لە ئاکسێنتەکەی سەر پیتی ‘a’ نەبوو.

ماڵپەڕەکە بە تەواوی وەک براندی باینانس وا بوو. ڕووکارێکی پاک، شریتی ناونیشانی URL کە بە HTTPS ئەمن دەهاتە بەرچاو، تەنانەت خزمەتگوزاری چاتێکی ساختەش هەبوو کە بە ڕاوێژی بەسوود وەڵام دەدایەوە. پەیامێک لە سەرەوە نووسرابوو: “پەلە بکە! ٣٠٠٠ USDT دابەش دەکرێت بۆ یەکەم ١٠٠٠ جزدان.”

جزدانی مێتاماسکی خۆی پەیوەست کرد. فۆرمەکە داوای کرد “واژۆ” بکات – بەبێ گاز فی، بەبێ مامەڵە، تەنها واژۆیەک.

کلیکی کرد.

لە چەند چرکەیەکدا، مێتاماسکەکەی بەتاڵ بوو. ئیسەریۆم و ستەیبڵکۆینەکانی – نزیکەی ٤٨٠٠ دۆلار – بەبێ شوێنەوار بزر بوون.

چەند خولەکێکی پێچوو تا تێگەیشت چی ڕوویداوە. واژۆکە ڕێگەی بە گرێبەستێکی زیانبەخش دابوو کە سامانەکانی بگوێزێتەوە. ئەوە مامەڵەیەک نەبوو کە داوای مۆڵەت بکات – ئەوە تەڵەیەک بوو کە وەک مامەڵە خۆی شاردبۆوە.

خراپترین بەشی چیرۆکەکە؟ کەس نەبوو بۆ پەیوەندی کردن، کەس نەبوو بۆ پێچەوانەکردنەوەی. بلۆکچەین بە شێوەیەکی نەگۆڕ تۆماری کردبوو. سەیری دەکرد چۆن تۆکنەکان بۆ چەندین ناونیشان گوێزرانەوە، پاشان لە تێکەڵکەرەکانی تۆرنەیدۆ کاش دا بزر بوون.

“من زۆر دڵنیا بووم لە خۆم،” عومەر دواتر لە دانەیەکی ڕێدیت نووسی، بۆ ئاگادارکردنەوەی ئەوانی دیکە. “لەبەر چاوچنۆکی نەبوو. هەوڵم نەدەدا پارە پەیدا بکەم. من تەنها خاو نەبوومەوە.”

ئەم جۆرە فێڵە – واژۆکردنی پەیام یان مامەڵە لە ماڵپەڕی ساختەدا – بە خێرایی لە زیادبووندایە. فیشینگ ئێستا تەنها بۆ چوونەژوورەوەی ساختە سنووردار نییە؛ وێب٣ دەرگا بۆ هێرشی زیرەکتری بەتاڵکردنی جزدان دەکاتەوە کە تەنانەت داوای وشەی نهێنیش ناکات.

عومەر ڕستەی تۆوی خۆی پاراستبوو، خۆی لە کۆینی نەناسراو دوور خستبۆوە، و قەت کلیلە تایبەتەکانی خۆی بڵاو نەکردبۆوە. بەڵام هیچ کام لەمانە یارمەتی نەدا کاتێک گرێبەستێکی زیانبەخشی واژۆ کرد.

لە عێراق و زۆربەی بازاڕە گەشەکردووەکانی کریپتۆی دیکە، پەروەردەی بەکارهێنەران هێشتا خۆی لەگەڵ بەکارهێنانی خێرا ناگونجێنێت. پلاتفۆرمەکانی وەک کوردکۆین هەوڵ دەدەن هۆشیاری نەک تەنها بۆ بەکارهێنەرانی خۆیان بەڵکو بۆ کۆمەڵگای بەرفراوانتر بەرز بکەنەوە بە تیشک خستنە سەر هەڕەشەکانی وەک ئەمانە.

ڕوونکردنەوە:

-تەڵەکە: لاپەڕەیەکی ئەیردرۆپی ساختە کە خۆی وەک باینانس دەناساند.

-جێبەجێکەر: داواکاری واژۆیەک کە مۆڵەتی گرێبەستی زیرەکی پێدا.

-ئەنجام: هەموو پارەکان دەستبەجێ بزر بوون، هیچ ڕێگایەک نەبوو بۆ گەڕاندنەوە.

پەندی چیرۆکەکە: تەنانەت بەکارهێنەرانی شارەزاش دەکرێ ببنە قوربانی فرت و فێڵی باش ئەنجامدراو. لە کریپتۆدا، واژۆیەک زیانبەخش نییە – دەتوانێت کۆنترۆڵی تەواوی سامانەکانت بداتە دەست کەسی دیکە. هەمیشە لینکەکان پشتڕاست بکەوە، خۆت لە واژۆکردنی داواکاری نەناسراو بەدوور بگرە، و هەموو کارلێکێکی جزدان وەک شتێکی زۆر گرنگ سەیر بکە.

ئەمە تەنها چیرۆکی هەڵەی پیاوێک نییە – ئەمە وانەیەکە بۆ هەموو ئەوانەی کە بە خێرایی لە بوارێکدا دەجووڵێنەوە کە داوات لێدەکات هێواش بیت.