اثبات سهام (PoS)
اثبات سهام که معمولاً PoS نوشته می‌شود، سازوکار اجماعی است که تراکنش‌ها را تأیید و بلاک‌چین را ایمن می‌کند، بدون فرایند پرمصرف ماینینگ که در اثبات کار به کار می‌رود. به‌جای ماینرهایی که برای حل معماهای محاسباتی رقابت می‌کنند، شبکه‌های اثبات سهام بر اعتبارسنج‌هایی تکیه دارند که مقدار مشخصی از ارز دیجیتال بومی شبکه را به‌عنوان وثیقه قفل می‌کنند — یعنی استیک می‌کنند — تا بتوانند در فرایند تأیید تراکنش‌ها و ساخت بلاک‌های تازه شرکت کنند.
ایدهٔ اصلی اثبات سهام این است که سهم مالی یک اعتبارسنج در شبکه نقش سپرده‌ای امنیتی را بازی می‌کند که او را مستقیماً به رفتار درستکارانه ترغیب می‌کند. اعتبارسنج‌ها معمولاً بر اساس عواملی مانند اندازهٔ سهمشان و در بسیاری از سامانه‌ها عنصری از تصادفی‌سازی برای رعایت انصاف، برای پیشنهاد یا تأیید بلاک‌های تازه انتخاب می‌شوند. اگر اعتبارسنجی بکوشد تراکنش‌های تقلبی را تأیید کند یا به‌گونه‌ای دیگر بدرفتاری کند، شبکه می‌تواند او را از راه فرایندی به نام اسلشینگ به‌طور خودکار جریمه کند؛ بخشی یا همهٔ کوین‌های قفل‌شده‌اش از دست می‌رود و این بازدارنده‌ای مالی و قوی در برابر رفتار نادرست است.
در ازای قفل کردن کوین‌ها و کمک به ایمنی شبکه، اعتبارسنج‌ها پاداش استیکینگ می‌گیرند که معمولاً با توکن بومی شبکه پرداخت می‌شود؛ از نظر مفهومی شبیه دریافت سود از یک سپرده. همین باعث شده استیکینگ به راهی محبوب برای کسب درآمد غیرفعال از دارایی‌هایی که دارندگان کریپتو از پیش در اختیار دارند تبدیل شود؛ یا با اجرای نود اعتبارسنج شخصی که معمولاً حداقل سهم قابل‌توجه و دانش فنی می‌خواهد، یا با پیوستن به یک استخر استیکینگ یا استفاده از سرویسی که دارایی بسیاری از دارندگان کوچک را برای رسیدن به حداقل لازم کنار هم می‌گذارد.
اثبات سهام چند مزیت نسبت به اثبات کار دارد که مهم‌ترینشان ردپای انرژی به‌شدت کمتر است، چون به مقادیر عظیمی از سخت‌افزار تخصصی استخراج که پیوسته کار کند نیازی ندارد. گذار اتریوم از اثبات کار به اثبات سهام در سپتامبر ۲۰۲۲ که با نام «مرج» شناخته می‌شود، مصرف انرژی کل شبکه را بیش از ۹۹ درصد کاهش داد و نمونه‌ای پرارجاع از صرفه‌جویی‌ای است که اثبات سهام می‌تواند به دست بدهد.
منتقدان اثبات سهام گاهی به نگرانی از تمرکز اشاره می‌کنند، چون اعتبارسنج‌هایی با سهم بزرگ‌تر می‌توانند پاداش‌های متناسباً بزرگ‌تری بگیرند و این ممکن است به‌مرور به تمرکز ثروت بینجامد؛ و همچنین به پیچیدگی تضمین انتخاب منصفانهٔ اعتبارسنج و پیاده‌سازی درست سازوکارهای اسلشینگ. با وجود این بحث‌ها، اثبات سهام به سازوکار اجماع غالب برای پروژه‌های تازهٔ بلاک‌چین تبدیل شده است، عمدتاً به دلیل ترکیب تضمین‌های امنیتی قوی و اثر زیست‌محیطی به‌مراتب کمتر در مقایسه با اثبات کار.